“Een wand-kunsturn als laatste geschenk uit liefde”

Een wand-kunsturn samen gemaakt met degene die vandaag, 7 oktober 2026, bewust afscheid neemt van het leven.

Soms krijgt een opdracht een lading die je als maker voor altijd bijblijft. Dit is zo’n verhaal. Een verhaal over liefde. Over loslaten. Over bewust afscheid nemen. En over iets tastbaars achterlaten voor degene die je het meest dierbaar is.

Op 14 augustus had ik een afspraak voor het maken van een persoonlijke kunsturn. Ik kwam bij deze mensen terecht op warme aanbeveling van een van mijn relaties.
“Maak maar iets extra’s moois… hij is mijn maatje.”
Daarbij vertelde ze me dat het om een pijnlijke situatie ging en sprak ze de hoop uit dat ik iets voor hem zou kunnen betekenen.

Zoals altijd ging ik onbevangen naar het gesprek bij hen thuis. Juist daarom ga ik graag naar mensen toe. In hun eigen vertrouwde omgeving ontstaan de verhalen. Ik zie de kleuren, de vormen, het interieur. Maar belangrijker nog: ik ontmoet de mensen achter de opdracht.
Ik had op dat moment geen idee wat met die ‘pijnlijke situatie’ werd bedoeld.

Ik werd warm en hartelijk ontvangen. We dronken koffie en begonnen te praten over hun wensen.
Pas tijdens dat gesprek werd duidelijk wat deze opdracht zo bijzonder maakte.
De kunsturn die ik zou gaan maken, was voor hemzelf.

Voor hem was het leven geen leven meer. Iedere dag opnieuw was een gevecht om te moeten leven. Heel bewust, en met de liefdevolle steun van zijn vrouw, was hij een euthanasietraject aangegaan. De datum van zijn afscheid stond al vast; 7 oktober 2026.

De tijd die hem nog restte, besteedde hij aan afscheid nemen.
Nog één keer op bezoek.
Een laatste gesprek.
Een laatste etentje.
Een laatste kop koffie.

Zijn dagen waren gevuld. Mooi en waardevol, maar ook doodvermoeiend.

En alsof dat nog niet genoeg vroeg, had hij nog een wens.
Na zijn overlijden wilde hij zijn organen doneren.
Er volgden afspraken met verschillende specialisten om te onderzoeken welke organen geschikt zouden zijn voor transplantatie. Terwijl hij zelf bezig was met afscheid nemen van het leven, dacht hij tegelijkertijd aan onbekende mensen die dankzij hem misschien verder zouden kunnen leven.

Het bezorgde mij kippenvel.
Waar haalt iemand de kracht vandaan om ook dát nog tot in de puntjes te regelen?
Ik voelde vooral diepe bewondering en respect.

Terwijl we aan tafel zaten, keek ik om me heen. Naar hun huis, hun kleuren, hun stijl en de sfeer waarin zij samen leven.
Wat zou hier passen?
Al snel ontstond het idee voor een abstracte wand-kunsturn. Geen traditionele urn, maar een kunstobject waarvan je niet direct ziet dat het een urn is. Een object dat straks als vanzelfsprekend onderdeel zou worden van haar interieur.

Want deze urn was niet alleen zijn laatste rustplaats.
Hij wilde hem cadeau doen aan zijn vrouw.
Een laatste geschenk van hem aan haar.

Ik maakte aan tafel een snelle schets. De vorm sprak hen beiden direct aan.
Met alle verhalen, indrukken en gevoelens reed ik daarna naar huis. Onderweg bleef ons gesprek door mijn hoofd gaan. Ik dacht aan de twee lieve mensen die ik zojuist had ontmoet. Aan een man voor wie iedere dag leven een gevecht was geworden. Aan zijn vrouw, die naast hem stond. Aan hun gezamenlijke leven, met alle pieken en dalen.

Thuis begon ik opnieuw te schetsen.

Langzaam ontstond een vorm die voor mij precies verbeeldde wat ik tijdens ons gesprek had gevoeld.
Organisch.
Zacht.
Met beweging.
Met hoogte- en dieptepunten.

Een vorm die iets vertelde zonder woorden nodig te hebben.
Toevallig – of misschien juist niet – kozen zij uiteindelijk precies het ontwerp dat ook voor mij het meest bij hen paste.

Ik maakte proefplaatjes met verschillende glazuren en een miniatuur, zodat zij vooraf een indruk konden krijgen van de vorm en samen de kleuren konden kiezen.
Opnieuw zaten we op één lijn.

Daarna begon het echte maakproces.
Vanaf het eerste moment heb ik hen daarin meegenomen. Ik vertelde wat ik had gedaan, in welke fase het object zich bevond, welke stappen nog moesten volgen en wanneer het de oven in zou gaan.
Het voelde niet alsof ik alleen vóór hen aan het werk was. We maakten deze wand-kunsturn samen.
Hun verhaal, hun liefde en hun keuzes vormden het uitgangspunt. Mijn handen mochten daar vorm aan geven.
Toen de kunsturn uiteindelijk uit de oven kwam, verraste zelfs mij het resultaat.
De kleuren waren prachtig.
De combinatie klopte.
De vorm, het glazuur, de beweging – alles kwam samen.

Dit was hún kunstwerk.

Op maandag 5 oktober 2026 bracht ik de wand-kunsturn bij hen thuis.

Ik opende alleen de verpakking.
Het uitpakken liet ik aan hem over.
Heel bewust.
Hij nam de wand-kunsturn voorzichtig uit de verpakking en gaf hem aan zijn vrouw.
Een bijzonder moment.
Heel voorzichtig raakte hij het keramiek aan. Zijn vingers gleden over de vormen. Over de zachte lijnen. Over het reliëf.

Abstract en toch organisch.

Ik hield de kunsturn tegen de muur waar hij straks zijn plek zou krijgen.
“Ja… prachtig. Het past perfect.”
Meer woorden waren eigenlijk niet nodig.

Iedere opdracht die ik mag maken, begint met emoties, herinneringen en verhalen. Mijn handen proberen die te vertalen naar een persoonlijke kunsturn of een andere vorm van herdenkkunst. Een tastbare herinnering met bezieling.
Maar dit maakproces was anders.

Misschien omdat ik weet hoe zwaar het kan zijn wanneer het leven iedere dag opnieuw een gevecht is.
Misschien omdat ik kan begrijpen dat er een moment kan komen waarop iemand intens verlangt naar rust.

Maar vooral omdat ik nog nooit eerder een kunsturn heb gemaakt voor iemand die wist wanneer hij afscheid zou nemen, en die zijn eigen urn vervolgens zelf als laatste geschenk aan zijn levensgezel gaf.

Dat raakt mij diep.

Gisteren ontving ik nog een bericht van hem.
Met trots vertelde hij dat er goed nieuws was. Er waren ontvangers gevonden voor meerdere organen. Zijn hart en longen zouden naar twee jonge mensen gaan. Juist dat maakte hem extra trots en gaf zijn keuze om donor te zijn voor hem nog meer betekenis.

Zijn bericht eindigde met de woorden:
“Ik zeg definitief vaarwel met tranen in mijn ogen.”

Phoe…
Er ging een rilling over mijn lijf en een traan rolde over mijn wangen.

Vandaag om 15.00 uur brand ik een kaars.

Voor hem.
Dat hij de rust mag vinden waarnaar hij zo heeft verlangd.
Voor haar.
Voor de immense liefde waarmee zij hem heeft gesteund en voor het verdriet en gemis dat straks een plek moet zien te vinden.

En voor alle mensen die dankzij zijn laatste, ongelooflijk genereuze gebaar misschien een nieuw hoofdstuk in hun leven mogen beginnen.
Na de donorprocedure komt hij terug naar huis. Dan kan voor zijn vrouw, familie en dierbaren het definitieve afscheid beginnen.
En ergens in hun huis hangt straks die wandkunsturn.

Niet als symbool van de dood.
Maar als symbool van hún leven samen.
Van liefde.
Van pieken en dalen.
Van vasthouden en loslaten.
Van herinneringen die blijven.
Van een man die tot het allerlaatste moment iets wilde geven.

Ik ben intens dankbaar dat ik van hen beiden het vertrouwen heb gekregen om zo dichtbij te mogen komen.
Dankbaar dat zij hun verhaal met mij hebben gedeeld.
Dankbaar dat mijn handen iets mochten maken waarin hun liefde tastbaar is geworden.

Een wand-kunsturn die straks het verlies en het gemis mag dragen, maar bovenal de liefde zichtbaar houdt.

Vaarwel, bijzonder mooi mens.
Dank je wel voor het vertrouwen.
Dank je wel voor de ontmoeting.
En dank je wel dat ik een klein stukje met jullie mee mocht lopen.

Esther Hoskens
Beeldend kunstenaar met liefde voor herinneringen
Samen maken we kunst van herinnering.

Met toestemming van hun beiden mag ik dit persoonlijke verhaal delen. Uit respect voor hun privacy noem ik geen namen. Ik deel het niet om een keuze uit te leggen of te beoordelen, maar om de liefde, het vertrouwen en de bijzondere betekenis achter deze opdracht zichtbaar te maken.